Buzağı, doğduğunda tek mideli bir hayvan gibi beslenir: sütü doğrudan şirdene gider. İşkembe ancak kuru yem ve suyla gelişir. İyi bir buzağı beslemesi, ilk saatlerdeki ağız sütüyle başlar ve işkembenin hazır olduğu gün sütten kesmeyle biter.
İlk gün: ağız sütü
Buzağı bağışıklıkla doğmaz; korunmasını annenin ağız sütünden alır. Bağırsağın bu koruyucu maddeleri emme yeteneği doğumdan sonra saat saat azalır. Bu yüzden buzağı ilk 2 saat içinde, büyük ırklarda yaklaşık 4 litre ağız sütü almalıdır. Buzağı kendi emmiyorsa biberonla verin; emmeyen ve zayıf buzağıya nasıl verileceğini hekiminiz gösterebilir.
Annenin sütü az ya da ağız sütü kalitesizse, aynı işletmedeki sağlıklı ve yaşlı bir ineğin ağız sütü dondurulup saklanabilir; çözülürken kaynatılmamalı, ılık suda yavaşça ısıtılmalıdır.
Süt dönemi
- Günde buzağının ağırlığının yaklaşık yüzde 10–15'i kadar süt, en az iki öğüne bölünerek verilir.
- Süt her öğünde aynı sıcaklıkta (vücut sıcaklığına yakın) ve aynı saatte verilmelidir; ani değişiklikler ishale yol açar.
- Biberon ve kovalar her kullanımdan sonra yıkanmalıdır.
- Süt yerine geçen mama kullanılıyorsa, üreticinin karışım oranına tam uyulmalıdır.
Başlangıç yemi ve su
Buzağı başlangıç yemi ilk haftadan itibaren önüne az miktarda konmalı ve her gün tazelenmelidir. İşkembenin gelişmesini sağlayan asıl yem budur. Temiz su da ilk günden itibaren önünde bulunmalıdır; süt, suyun yerini tutmaz. Su içemeyen buzağı başlangıç yemini de az yer. Kaliteli kuru ot ilk haftalarda az miktarda verilebilir.
Sütten kesme
Sütten kesme için yaşa değil, buzağının yediği başlangıç yemine bakılır. Buzağı günde yaklaşık 1 kilo başlangıç yemini art arda birkaç gün yediğinde sütten kesilmeye hazırdır; bu çoğunlukla 8–10 haftalık yaşa denk gelir.
- Sütü bir anda değil, 1–2 hafta içinde azaltarak kesin.
- Sütten kesmeyi boynuz köreltme, taşıma ya da grup değişikliği gibi stresli işlerle aynı haftaya koymayın.
- Sütten kesildikten sonra başlangıç yeminden büyütme yemine geçişi de yavaş yapın.
Buzağı yemi, büyütme yemi ve süt yerine geçen mamayı talebe göre getiriyoruz.
Sık sorulan sorular
Buzağıya günde kaç litre süt verilir?
Buzağı ne zaman sütten kesilir?
Buzağıya su verilir mi?
Bu yazı genel bilgilendirme içindir ve hayvanınızın muayenesinin yerini tutmaz. Teşhis, ilaç ve aşı kararları için veteriner hekime danışın.